06-09-17

Is België een goed land om in te werken? Dit zeggen de cijfers

Het antwoord is genuanceerd

Hermien Vanoost - Bron: vacature.com
 1Alleen in Italië, Denemarken en Griekenland blijken werknemers netto nog minder over te houden dan in België. ©FOD Financiën

In België staan we zowat de helft van ons loon af aan belastingen. Ook onze bijdragen aan de sociale zekerheid stijgen boven het Europese gemiddelde uit. Logischerwijze zou u dus verwachten dat we op tal van vlakken beter beschermd zijn dan de doorsnee Europeaan. Dat is soms het geval, maar ook lang niet altijd.

Waar is al mijn geld naartoe? Het is de vraag die iedereen zich wel eens stelt wanneer hij/zij zijn/haar loonfiche onder ogen krijgt. Terecht, want het verschil tussen bruto en netto is in ons land behoorlijk groot. Van de 3.400 euro die een werknemer ooit met de baas onderhandelde (= het gemiddelde brutoloon in België volgens de jongste Salarisenquête van vacature.com en KULeuven), verschijnt uiteindelijk 2.000 euro op de bankrekening. Dat dat weinig is, vinden ze bij DeloitteDie vergeleek in haar jongste loonstudie de nettolonen van werknemers in negentien Europese landen.Alleen in Italië, Denemarken en Griekenland blijken werknemers netto nog minder over te houden dan in België. De hoogste nettolonen vonden ze in Zwitserland; op ruime afstand volgen Tsjechië, Malta en Slovakije. 

Belasting van 50% niet uitzonderlijk in Europa

De belangrijkste oorzaak van die lange ranking voor België is het belastingsysteem. “In vergelijking met de andere Europese landen beland je hier heel snel in de hoogste belastingschijf. Al vanaf 38.080,01 euro per jaar”, verklaart Patrick Derthoo, Tax Partner bij Deloitte Belgium. Belastingen van 50 procent en meer, zoals in België, zijn in Europa op zich niet zo uitzonderlijk. Zowat de helft van de andere onderzochte landen past ze toe, met dat verschil dat ze dat meestal pas doen vanaf een hoger inkomen. In Zweden bijvoorbeeld betalen werknemers het hoogste belastingtarief vanaf een jaarinkomen van 65.947 euro. In België betaalt iemand die 2.700 euro per maand verdient ook al het hoogste belastingstarief.

Niet alleen met onze belastingtarieven, ook met onze bijdragen voor de sociale zekerheid zitten we bij de hoogste in Europa. Zo staan Belgische werknemers automatisch 13,07 procent van hun brutoloon af. Werkgevers leggen er gemiddeld nog eens 32 procent bij. “En in tegenstelling tot bijvoorbeeld Nederland en Duitsland is er in ons land geen plafond ingesteld”, zegt Derthoo. “Of je nu 30.000 of 200.000 euro per jaar verdient, de percentages blijven altijd dezelfde.” En dus wegen de sociale lasten in ons land zwaar door. Dat blijkt ook uit de gegevens die Deloitte verzamelde: alleen in Frankrijk en Hongarije liggen de bijdragen van werknemers en werkgevers nog hoger. Afwachten maar of het verlaagde basistarief voor werkgevers (25 procent vanaf 2018) iets aan die ranking zal veranderen.

Wat met onze sociale bescherming?

De belangrijkste vraag blijft natuurlijk wat er tegenover die hoge belastingen en sociale bijdragen staat. Haalt u er als werknemer voldoende voordeel uit? Geniet u bijvoorbeeld van een betere sociale bescherming dan uw collega’s in andere Europese landen?

Op onze zoektocht naar antwoorden zijn we in verschillende Europese statistieken en rankings gedoken. Een deel daarvan vindt u terug hieronder. Echt opvallen doet ons land daarin niet. Of het nu om pensioenen, moederschapsverlof of kinderbijslag gaat, ons land is eerder een middenmoter dan een voortrekker.

Moederschapsrust: 15 weken in België, 82 weken in Estland

Vijftien weken moederschapsrust is in vergelijking met andere Europese landen niet zo veel. De meeste landen bieden hun kersverse moeders 20 tot 34 weken aan. Uitschieters zijn Estland, Noorwegen en Bulgarije, met respectievelijk 82 en 59 weken. West-Europese landen geven sowieso minder weken dan Oost-Europese, maar zelfs als u alleen met de West-Europese rekening houdt, hangt België aan de staart. In IJsland krijgen moeders 12 weken, maar kunnen ze onderling met hun partner wel nog drie maanden extra verdelen. Papa’s krijgen in België 10 dagen geboorteverlof, meer dan in Duitsland (0 dagen) en Nederland (2 dagen), maar minder dan in Spanje (13 dagen), Denemarken (170 dagen) en Noorwegen (322 dagen!).

Hoeveel weken moederschapsverlof krijgt u?

Goede bescherming bij werkloosheid

Als er één situatie is waarin Belgische werknemers beter beschermd zijn dan andere Europeanen, dan is het wel bij werkloosheid. België is zowat het enige land in Europa waar de werkloosheidsuitkering nooit helemaal stopt, al moet dat meteen genuanceerd worden. De hoogte van de uitkering zakt immers naarmate iemand langer werkloos is, en na vier jaar valt men terug op een forfaitair bedrag. Voorwaarde is ook dat u voldoende inspanningen levert om een nieuwe job te vinden. Is dat niet het geval, dan kan u alsnog uw uitkering verliezen. In de meeste andere Europese landen stopt de uitkering meestal na één en maximum na twee jaar.

Hoelang kan u een uitkering ontvangen?

Groot-Brittannië: 6 maanden

Duitsland: 1 jaar (verlengbaar met max. 1 jaar voor 58-plussers)

Luxemburg: 1,5 jaar (verlengbaar met 1 jaar voor 50-plussers)

Frankrijk: 2 jaar (verlengbaar met 1 jaar voor 50-plussers)

Nederland: Wordt sinds 2016 teruggebracht van 38 naar 24 maanden.

België: Onbeperkt

Bron: Missoc, augustus 2017

Kinderbijslag: 92 euro voor het 1ste kind

Voorlopig krijgt u voor uw eerste kind een kinderbijslag van 92,09 euro. De meeste andere West-Europese landen gaan daar iets boven. Denemarken is het gulst: daar ontvangen ouders maandelijks zo’n 200 euro voor hun eerstgeborene. Wel opmerken dat er in België vanaf 1 januari 2019 een nieuw kinderbijslagsysteem in werking treedt. Voor elk kind dat vanaf die datum geboren wordt, zullen ouders 160 euro ontvangen. De rang in het gezin doet er dan niet meer toe.

Pensioen: 60% van het vroegere arbeidsinkomen

We worden al lang gewaarschuwd dat het Belgische wettelijk pensioen voor heel wat mensen niet zal volstaan voor een financieel zorgeloze dag en dat we dus best ook op tijd beginnen pensioensparen. Dat wordt een beetje bevestigd in de cijfers van de OESO. Belgen die op pensioen gaan, stellen het gemiddeld met 40 procent minder inkomsten. Daarmee zitten we toch wat onder het EU-gemiddelde (- 30 procent inkomsten) en doen we het slechter dan bijvoorbeeld Nederland, Portugal, Spanje en Luxemburg. Daar behouden werknemers na hun pensioen 90 procent of meer van hun vroegere arbeidsinkomen.

Ziekte: 60% van het brutoloon

Wie ziek is en een tijd niet kan werken, krijgt in België een uitkering van het ziekenfonds. Tijdens het eerste jaar afwezigheid gaat het om 60 procent van het (begrensd) brutoloon. Het merendeel van de Europese landen voorziet 70 procent van het brutoloon. Vanaf het tweede jaar ziekte wordt u in België beschouwd als invalide en ontvangt u al naargelang uw gezinssituatie 40 tot 65 procent van uw laatste brutoloon.

Het goede nieuws

Ook al zijn de nettolonen in ons land eerder aan de lage kant, met de koopkracht van de werkende Belgen zit het voorlopig wel snor. Deloitte stelde in haar loonstudie ook een ranking op rekening houdend met de kinderbijslag, de kosten voor huisvesting en voor levensonderhoud (= netto beschikbaar inkomen). In dat lijstje schuift België dan weer op naar het midden, na Spanje en Duitsland maar wel voor Nederland, Zweden, Frankrijk en het Groot-Brittannië. Zwitserland komt in deze ranking trouwens naar boven als het duurste land om in te leven. “Dus ook al hebben de Zwitsers de hoogste nettolonen in Europa, omdat het er zo duur leven is, kunnen ze daar ook niet zo veel mee doen. Dan ben je dus echt niet zo slecht af in België”, reageert Patrick Derthoo.

Ander goed nieuws is dat het armoederisico van werkende Belgen tot het laagste in Europa behoort. Met 4,6 procent (2015, Eurostat) doen we het beter dan al onze buurlanden. De verklaring daarvoor is te zoeken bij onze relatief hoge minimumlonen en de automatische loonindexering. Wat dat laatste betreft zijn we in Europa een echte uitzondering geworden.

Als het gaat over work-life balance, krijgt België van de OESO een8,7/10. Daarmee haalt het de vijfde plek van alle OESO-landen. De organisatie hield onder meer rekening met het aantal uren dat we werken en de tijd die we spenderen aan hobby’s. Nederland voert de ranking aan, met een score van 9,4/10, op de voet gevolgd door Denemarken, Frankrijk en Spanje. Groot-Brittannië scoort met 6,4/10 opvallend zwak.

12:33 Gepost door Rudoris | Commentaren (0) |  Print

De commentaren zijn gesloten.